W roku 1940 biuro konstrukcyjne Messerschmitta rozpoczęło prace projektowe nad nowym samolotem myśliwskim dla Luftwaffe, który miał zastąpić starzejącego się powoli Bf 109 oraz FW 190 i jego planowanego następcę: FW 190D.
Nowy samolot, w przeciwieństwie do Bf 109 i FW 190 miał być konstrukcją na wskroś nowoczesną, wyprzedzającą swoje czasy, i to sporo. Jednocześnie Messerschmitt planował przeróbki Bf-190E do wersji F.
Samolot, oznaczony przez RLM jako Me 309 miał być produkowany od końca 1942 roku, gdyby próby przebiegły pomyślnie. Według planów Me 309 miał otrzymać ciśnieniową kabinę z klimatyzacją i kroplową owiewką. Ponad to planowano zastosowanie rzadko spotykanego w myśliwcach trójkołowego podwozia (z jedną golenią z przodu). Chłodnica samolotu miała być wysuwana. Sam płatowiec miał mieć maksymalnie opływowe kształty, w celu zwiększenia prędkości.
Zakłady Messerschmitta podeszły do planowania, budowy oraz testów Me 309 w sposób metodyczny i dokładny. Poszczególne elementy samolotu, łącznie z takimi „detalami” jak podwozie czy kształt chłodnicy, były testowane na różnych samolotach oraz w tunelach aerodynamicznych. Poszczególne podzespoły testowano na różnych samolotach Bf 109:
W tym samym czasie RLM zatwierdziło modyfikację Bf 109 do wersji F i uznało ją za wyjątkowo udaną co, paradoksalnie, spowolniło prace nad Me 309, gdyż Luftwaffe straciło zainteresowanie następcą Bf 109. Messerschmitt nie zrezygnował i kontynuował budowę pierwszego prototypu: Me 309 V1 (Werk-Nr 001 GE+CU). Samolot został ukończony w czerwcu 1942 roku, a w lipcu oblatany. Przyczyną takiego opóźnienia były testy naziemne, które wykazywały występowanie niebezpiecznych wibracji płatowca podczas pracy silnika oraz problemy z podwoziem.
18 lipca 1942 roku Me 309 pilotowany przez Karla Bauera wystartował do pierwszego lotu. Samolot zresztą miał problemy zaraz po starcie z silnikiem (przegrzewał się) oraz instalacją hydrauliczną. Wady usunięto i 8 września maszyna wystartowała ponownie. Lot przebiegł pomyślnie, ale podczas dobiegu, gdy pilot zmienił skok śmigła, maszyna praktycznie stanęła w miejscu, zadzierając nos i uderzając ogonem o ziemię z dużą siłą, po czy powróciła do pierwotnego położenia, jednak z taką siłą, że złamała się goleń przedniego podwozia.
Po naprawach samolot przekazano do Leipheim gdzie testowano go przy startach i lądowaniach z betonowego pasa. Samolot podczas testów wykazywał tendencję do zbaczania z drogi startowej oraz miał wyjątkową niestateczność kierunkową na małych wysokościach. Piloci testowi zauważyli też, że Me 309 charakteryzował się wyjątkowo dużą prędkością startu i lądowania: około 200 km/godz. Aby naprawić problem ze statecznością zamontowano powiększony statecznik pionowy.
11 listopada 1942 roku samolot zaprezentowano Generalnemu Inspektorowi Lotnictwa Myśliwskiego: Adolfowi Gallandowi. W jego obecności w ośrodku w Reichlinie inżynier Beauvais oblatał Me 309 oraz stoczył pozorowane walki z Bf 109G (które zresztą Me 309 przegrał). Fragment raportu inżyniera brzmiał:
Messerschmitt Me 309 będzie mógł zostać zaakceptowany po wykonaniu pewnych modyfikacji, jednakże będzie on sprawiał wiele problemów przeciętnym pilotom. Siły działające na układ sterowania są wyjątkowo duże w porównaniu z obecnie używanymi myśliwcami, a lądowanie na polowym lotnisku samolotem wyposażonym w przednie koło będzie sprawiać trudności. Z pełnym uzbrojeniem samolot ten będzie tylko o około 50 km/godz szybszy od Bf 109G co nie stanowi wyraźnego wzrostu osiągów, szczególnie w perspektywie pojawienia się myśliwców nowej generacji, takich jak np. FW 190D-1
"Samoloty Luftwaffe, tom II", M.J. Murawski"
Drugi prototyp Me 309 V2(GE+CV) został oblatany 28 listopada 1942 roku. Podczas lądowania złamała się goleń przedniego podwozia i samolot musiano złomować. W marcu 1943 roku oblatano prototyp V3 (GE+CW), wyposażony w silnik Daimler-Benz DB 605B (prototyp V1 miał silnik DB 605A-1). Me 309 V3 używano do testów prędkości maksymalnej. Ze względu jednak na podjętą przez RLM decyzję o ograniczeniu rozwoju tego samolotu prace posuwały się bardzo powoli. W lipcu ukończono czwarty i ostatni prototyp Me 309 V4 (RH+LH), który służył do testów uzbrojenia.
Zgodnie z założeniami Me 309A-1 miał być traktowany jako ciężki myśliwiec (schwerer jager) i był stosownie do tej nazwy uzbrojony. Na uzbrojenie składały się 4 karabiny MG 131 kalibru 13 mm, dwa działka MG 151 20 mm oraz dwa działka MG 108 kalibru 30 mm. Samolot z pełnym uzbrojeniem oraz zapasem paliwa ważył 4831 kilogramów. Wersja V4 nie przekroczyła prędkości 580 km/godz, co było mizernym osiągnięciem, jak na nowoczesny myśliwiec z 1943 roku. Samolot został zniszczony w Augsburgu podczas nalotów alianckich.
Próby kontynuowano na Me 309 V3 (którego w między czasie wyposażono w fotel katapultowy identyczny jak ten w Me 262). Ostatecznie Messerschmitt przygotował samolot Me 309 do produkcji pod oznaczeniem Me 309A-1. Samolot ten miał być wyposażony w silnik Junkers 213H o mocy 2160 KM (startowej 2650 KM) i być zdolnym do operowania na wysokościach powyżej siedmiu tysięcy metrów. Nie zdążono jednak zbudować ani jednej maszyny - RLM podjęła decyzję o zaprzestaniu dalszych działań związanych z Me 309.
W planach pozostał Me 309B-1 (Jabo) oraz Me 609 (Zwilling).
Jednoosobowy, wolnonośny średniopłat o całkowicie metalowej konstrukcji napędzany pojedynczym silnikiem rzędowym.
Całkowicie metalowy o przekroju owalnym.
Dwudźwigarowy, Jednodźwigarowy, dwuczęściowy płat o całkowicie metalowej konstrukcji z automatycznymi slotami.
Wolnonośne stateczniki poziome. Pojedynczy statecznik poziomu. Stateczniki całkowicie metalowej konstrukcji.
Trójgoleniowe podwozie o szerokim rozstawie podwozia głównego (chowane do środka) z przednim kołem chowanym pod silnik i obracanym o 190 stopni w pozycji schowanej (opona leżąca na płask).
W prototypie V1 zastosowano dwunastocylindrowy silnik rzędowy Daimler-Benz DB 605A-1 o mocy 1310 KM. W prototypach V2, V3 i V4 silnik DB605 (12 cylindrów, rzędowy) o mocy 1475 KM. Samolot seryjny Me 309A-1 miał mieć dwunastocylindrowy, rzędowy silnik Junkers 213H o mocy 2160 KM.
Jednoosobowa, otwierana na bok. Kabina miała być całkowicie szczelna i ciśnieniowa. Wyposażona była także w system klimatyzacyjny oraz fotel katapultowy. Pilot miał używać hełmu lotniczego, zamiast tradycyjnej maski.
Uzbrojony prototyp V4 oraz myśliwiec seryjny miały być wyposażone w 4 karabiny MG 131 (13 mm), 2 działka MG 151 (20 mm) oraz 2 działka MG 108 (30 mm).
| Wyszczególnienie | Jednostka | Me 309 V4 | Me 309A-1 |
|---|---|---|---|
| Rozpiętość | [m] | 11 | |
| Długość | [m] | 9,9 | 9,46 |
| Wysokość | [m] | 3,4 | |
| Powierzchnia nośna | [m2] | 11,04 | |
| Ciężar własny | [kg] | 3530 | 4110 |
| Ciężar cakowity | [kg] | 4250 | 4831 |
| Silnik | Daimler-Benz DB605B | Junkers 213H | |
| V/maks. na wysokości | [km/godz/m] | 580 / 2200 | 733 / 7400 |
| Pułap | [m] | 11400 | 12000 |
| Zasięg | [km] | 1100 | |
Możesz skomentować ten artykuł klikając na powyższy link. Komentarz umieszczane są na forum Bunkra-D, ale do skorzystania z nich nie trzeba się rejestrować na forum. W dziale komentarzy pisać mogą także osoby niezarejestrowane.
Schemat malowania prototypu Me 309 V-1.
Schemat malowania prototypu Me 309 V-4.
[http://www.xs4all.nl/~tozu/me109/family/me309.htm]
[http://wp.scn.ru/en/ww2/f/1474]
Samoloty Luftwaffe, Marek J. Murawski
[http://de.wikipedia.org/wiki/Messerschmitt_Me_309]
Zdjęcia o numerach 001 do 003: zbiory własne autora
Rysunek o numerze 004: [http://en.wikipedia.org/wiki/Image:Me309.gif]
Schematy malowań: [http://wp.scn.ru/en/ww2/b/77]